sjonkritmeesterjournalist

Ik duid de politiek in Nederland, Europa, VS en M.O.

HET GAAT OM TOEKOMST VAN EUROPA

leave a comment »

Vijfennegentig jaar is hij intussen, de socialistische oud-bondskanselier van wat toen nog West-Duitsland was: dr. Helmut Schmidt, kettingroker. Dr.mr. Frits Bolkestein, 82 jaar alweer, is een prominent VVD’er. Zegt verstandige en domme dingen. Sowieso is het type in Nederland verdacht. Mastodonten zijn het dan, de politici met pensioen die over hun schaduw heen trachten te regeren. Maar beide mannen gelden als voorbeelden van de wise old statesman, de éminence grise wiens woorden altijd weer stof tot nadenken geven.

De campagne voor de Europese verkiezingen is begonnen. Het spreekt voor zich dat Schmidt en Bolkestein daarover verstandige dingen kunnen zeggen. In elk geval zien zij haarscherp de gebreken, het gebrek aan slagkracht van een instituut dat zij mede hebben vormgegeven.

Voormalig VVD-leider en Europees commissaris, Bolkestein neemt nog steeds aan elke discussie deel. Schrijft, leest de les, is nooit te beroerd zich te verantwoorden. Emoties zijn hem niet vreemd. Zijn kracht is het ontbreken van een dubbele agenda. Trekt zich van niemand iets aan.

Zondag was hij te gast in het programma Buitenhof. Vertelde: “Indertijd heb ik al gewaarschuwd tegen de invoering van de euro. De politieke en culturele verschillen waren te groot. Ja, misschien had ik wel moeten aftreden. Ik heb het echter niet gedaan”. Tot slot gaf hij de regering nog het advies mee, zich in te spannen voor de benoeming van minister Dijsselbloem als voorzitter van de Europese Commissie, want “Dijsselbloem doet het goed. Is een uitstekende voorzitter van de Eurogroep. Heeft kwaliteiten. Is lid van de PvdA. Maar dat kan mij niet schelen”.

Éminence grise of niet. Aan de oorlog ontkomt een 95-jarige Duitser niet. Helmut Schmidt was officier bij de Wehrmacht. Vocht in Rusland, Frankrijk en Berlijn en is drager van het IJzeren Kruis. De Nazi’s vond hij gek vanwege de entartete kunst die hij juist zo waardeerde. Pas rond 1944 kwam hij erachter dat het ook schurken waren omdat ze hem dwongen een proces tegen samenzweerders van de aanslag op Hitler bij te wonen. Een buitenstaander zou zich af kunnen vragen: Hij is intelligent genoeg. Had een joodse grootvader. Toch, vreemd dat hij zo weinig heeft gezien.

Maar goed, Helmut Schmidt was bondskanselier van 1974 tot 1982. Zijn faam als wijze man vestigde hij echter als uitgever van het weekblad Die Zeit. Onlangs verscheen zijn boek, Mein Europa, een bundeling van 35 essays. Daaruit blijkt met name een zekere vertwijfeling over de huidige koers van de Europese Unie. Schmidt is rotsvast overtuigd van het belang van de as Berlijn-Parijs, terwijl hij juist dáárover in het duister tast. Vorige week ontving hij Twan Huys op zijn kantoor in Hamburg: “Dat Europa in Oekraїne geen vuist kan maken, hebben de politici volgens hem aan zichzelf te wijten. Zij zijn te verdeeld. Er is geen leiderschap. Dat zien de burgers”.

Misschien heeft de waardering voor beide mannen iets te maken met de wilskracht die zij uitstralen. Schmidt en Bolkestein zijn stevige figuren. Ondanks de wetenschappelijke twijfel, lijken zij volkomen zeker van zichzelf. Vroeger straalden ze al leiderschap uit. Maar het belangrijkste is, wat een commentator schreef: “ Het is de leeftijd. Ze zijn authentiek. Onafhankelijk. Hebben anderen niet nodig om zich een mening te vormen”.

Frits Bolkestein en Helmut Schmidt. Een liberaal en een socialist. Beiden maakten hun fouten. Hadden rekening te houden met tegenstrijdige belangen. Als een visionair stond Schmidt niet bekend. Bolkestein is toch altijd een partijman gebleven. Maar wie naar hen luistert, van hen leest, verlangt al gauw naar iets dat lijkt op enige wijsheid. Visie misschien. Oorspronkelijkheid. De kracht om door roeien en ruiten heen durven gaan. Naar politieke leiders met een natuurlijk gezag, in het bezit van een fatsoenlijk moreel kompas.

Ach, het is een verlangen naar de utopie. In de verste verte voldoet niemand aan al die eigenschappen. Vroeger niet. Nu niet. Trouwens, het gaat hier om de schepping van een Europa, democratisch, vrij. Een maatschappij met gelijke rechten en kansen voor iedereen. Het zou al meegenomen zijn als de huidige generatie politici die doelstellingen verinnerlijkt. Zich aldus realiseert waarom zij op deze wereld is en daar ook serieus werk van maakt.
http://www.krantmeteenmening.nl

Advertisements

Written by sjonkritmeester

May 5, 2014 at 5:29 pm

Posted in Column

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: