sjonkritmeesterjournalist

Ik duid de politiek in Nederland, Europa, VS en M.O.

IK BEN BEST WEL HEEL ERG ONGERUST

leave a comment »

Ik was boos. Ongerust. Wat democratie? dacht ik. Mijn hemel, alweer 22 jaar geleden, op 7 februari 1992 om precies te zijn, tekenden twaalf regeringsleiders in Maastricht het Verdrag betreffende de Europese Unie. De Europese Economische Gemeenschap moest een politieke en economische eenheid worden. De invoering van de euro en begrotingsdiscipline hoorden daarbij.

Geen idee of ik vóór of tegen moest zijn. Dat was al toen Europa Nederland dwong bakzeil te halen, 30 september 1991. ‘Zwarte Maandag’, kopten de media in chocoladeletters de dag waarop de Verenigde Staten van Europa in de diepste krochten van de Brusselse kelders terechtkwam, als het al niet in de papierversnipperaar verdween. Duitsland, Frankrijk en vanzelfsprekend het Verenigd Koninkrijk wilden van geen federatie weten. Ook Italiё was er niet aan toe.

Hoe het zij, ik kon de consequenties van de besluiten in Maastricht niet overzien. Wel was duidelijk dat de Tweede en Eerste Kamer vóór zouden stemmen. Ik wist één ding: Hier zet Europa beslissende stappen. Hier is iets belangrijks aan de orde zonder dat de kiezer zich erover uit kon spreken. Desalniettemin, een hamerstuk.

Dus besloot ik er een stokje voor te steken. Ik wilde een Brede Maatschappelijke Discussie. Debat. Het volk moest zich uit kunnen spreken. Twitter en Facebook waren nog onbekend. Ik ging de deuren langs. Een honderdtal handtekeningen haalde ik op. Herinner me serieuze gesprekken. Anderen luisterden beleefd. Nee, achter de deuren was Europa geen thema. Ik begreep de zinloosheid van mijn éénmansactie.

Op 12 november 1992 stemden 137 Tweede-Kamerleden in met het verdrag van Maastricht waaraan zij geen komma veranderen konden. Een maand later ging de Eerste Kamer akkoord. Op 1 juni 1998 was de Europese Centrale Bank een feit. 1 Januari 2002 voerden 12 lidstaten de euro in. Op 29 mei 2005 zei Frankrijk nee tegen het voorstel tot vaststelling van een Europese Grondwet. Drie dagen later volgde Nederland.

Over een grondwet praat niemand meer in Europa. Mag niet. Streng verboden. Taboe. In plaats daarvan kwam op 13 december 2007 het Verdrag van Lissabon tot stand. Europa dendert door, bestaat inmiddels uit 28 staten, waarvan er 18 behoren tot de eurozone. Het Europese Parlement is een stabiele kracht, “dat”, schrijft de medewerker van het Clingendaelinstituut, dr. P. van Ham in het NRC Handelsblad, “weer richting federatie koerst. Richting Verenigde Staten van Europa”.

Zeventig jaar vrede in het verenigde Europa. Intussen krijgt de scepsis steeds meer de overhand, gevoed nog door het machteloze optreden van de Europese Unie in de Oekraïnecrisis. Een burgeroorlog tekent zich af.

Van 22 tot 25 mei vinden verkiezingen voor de 751 leden van het Europese Parlement plaats. In het opinieprogramma Buitenhof voeren de president van de Europese Raad, Herman van Rompuy en auteur Arnon Grunberg een geanimeerd gesprek. Beiden zijn overtuigde voorstanders van één Europa. In de campagne probeert de PvdA het tij te keren. Maar de partij zit nu eenmaal in de hoek waar enorme klappen vallen. De PVV wil van de euro af. D66-leider Pechtold is voorzichtiger pro-Europees dan de kiezers van hem gewend zijn, en premier Mark Rutte wil een Europa dat Nederland dient.

Zesentwintig afgevaardigden heeft Nederland in het Europese Parlement. Arnon Grunberg betreurt het dat de kiezer alleen op een landgenoot kan stemmen. Oekraïne lijkt een ver-wegshow. Punt blijft dat veel kiezers zich bedreigd voelen vanwege de crisis, de open grenzen, de bezuinigingen, de werkloosheid. Nog meer kiezers hebben geen idee wat er met hun stem gebeurt. Zijn er, integendeel, van overtuigd dat hun mening niet telt. Willen best geloven dat ze in Brussel en Den Haag hard werken, maar niet voor hen. Die kiezers voelen zich gevangen. Zijn bang. En ik? Ik ben best wel heel erg ongerust.

Advertisements

Written by sjonkritmeester

May 12, 2014 at 5:22 pm

Posted in Column

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: