sjonkritmeesterjournalist

Ik duid de politiek in Nederland, Europa, VS en M.O.

Posts Tagged ‘Tweede Wereldoorlog

TOEN DE TV NOG NIET GEOFFERD WAS

leave a comment »

Wat wonen we toch in een fantastisch land. Denk aan de vrijheid, veiligheid, de democratie die we hebben, de onmetelijke rijkdom waarvan we elke dag genieten. Zelfs een willekeurige zwerver zou zich driemaal in de armen moeten knijpen en God bedanken voor het geluk dat hij zich in dit kleine stukje van de wereld bevindt. Zet dat eens af tegen het lot van al die miljoenen in Afrika, Aziё, Latijns-Amerika, in Mali, Soedan, Jemen en Syriё. Vergeet de ellende in de favela’s niet. Denk aan de vluchtelingen. Laat je ervan doordringen!

De redenering klinkt als een klok. We wonen ook in een fantastisch land. Of, hoe moet ik het voorzichtig zeggen, we wóónden in een fantastisch land. Was het niet Jan Peter Balkenende, dan was het wel Mark Rutte? Hoe het zij, je hoeft in Nederland geen premier te zijn om te zwijmelen bij de gedachte al, aan de VOC-mentaliteit. Toen wij nog ondernemend waren, bereid om risico’s te nemen, hele werelden veroverden en schathemeltje rijk werden.

Èn, maar dat zeggen de premiers er om een of andere reden niet hardop bij, dat gebeurde mede dankzij de godsdienst die het land indertijd omhelsde. Immers, de Heeren Zeventien, zeg maar de CEO van de Compagnie, waren stevige Calvinisten, puriteinen van het protestantse soort dat volgens de Duitse socioloog Max Weber de basis is van het moderne 19e en 20ste eeuwse kapitalisme, in de zin van winst maken, geld verdienen. Veel geld verdienen, investeren, nog meer geld verdienen, welvaart creёren. Niet om het uiterlijk vertoon, maar om te laten zien dat je uitverkoren bent, de juiste eigenschappen hebt, het geld waard bent dus. Wat trouwens ook mooi meegenomen was dat de vorsten in Frankrijk en Engeland het in die glorieuze periode erg druk met zichzelf hadden, en dat het Spaanse rijk ver weg was.

Alles is betrekkelijk. Want om nu te zeggen dat de VOC-mensen en tijdgenoten betere mensen waren? Laat staan die van de zustermaatschappij, WIC? Quinsy Gario is waarachtig de enige niet die de zaak alsnog bij het Internationale Strafhof aanhangig zou willen maken. Iets met slaven, moord en plundertochten.

Maar goed, dat daargelaten, de Tweede Wereldoorlog is een keerpunt. Imperialisme is een scheldwoord geworden. We hebben geleerd van de dictatuur en de Holocaust. Sinds 1945 is er in deze contreien dan ook geen antisemiet meer gesignaleerd. Zelfs hebben we het verschil tussen goed en kwaad uitgebannen. NSB’ers hadden eigenlijk geen keuze. SS’ers waren vooral misleid, idealisten toch wel, die voor het nationaalsocialisme kozen om het echte gevaar te bestrijden dat communisme heette en uit het oosten kwam.

We zijn democratie, vrijheid zeer gaan waarderen. Nooit meer zouden we massamoord en misdaden tegen de menselijkheid tolereren. We gingen de straat op om te protesteren tegen dictatuur, tegen honger, tegen imperialisme en kernwapens. We begrepen dat de welvaart eerlijker moest worden verdeeld en zorgden ervoor dat de werkgever ietwat in toom gehouden moest worden. Zelfs waren er regels voor het bankenverkeer. Vluchtelingen konden hier altijd terecht.

Nationalisme verafschuwden we. Oorlog hadden we genoeg gehad. We hoefden maar 1000 kilometer oostwaarts te gaan om te beseffen hoe gelukkig we waren. Zolang Europa geld opbracht, gaven we het alle kans. Gastarbeiders deden het werk dat er volop was en waarvoor we onszelf te goed achtten. Zij bleven. Hun vrouwen kwamen over. Zij kregen kinderen. Natuurlijk, want waarom zou je weggaan? Waar was het beter? Was er meer democratie, vrijheid, welvaart, waren er zo goede voorzieningen? Waar nog meer kon je zeggen wat je wil? Mocht je je godsdienst beoefenen zonder dat iemand je lastig viel?

Fraude, criminaliteit, bedrog, moord, doodslag, verslavingen en populisten zijn van alle tijden. De minister van justitie had gezag. Een voorzitter van de Raad van Bestuur zoals de CEO heette, verdiende genoeg. Wel klaagden sommige rijkaards over de belastingen. Belgiё was een geliefkoosd toevluchtsoord. Economische vluchtelingen, noemden zij zichzelf.

Prima, prima hadden we het voor elkaar. Toen de televisie nog niet geofferd was aan het allesverslindende reclame-, sport-, kijkcijfer en bekende Nederlandermonster. We anti- De Telegraaf waren, de grootste krant van het land. Geen journalist een interview per email zou accepteren en we wel raad wisten met figuren als Wilders en dr. Thierry Baudet. Er zelfs een partij bestond die begreep dat het politieke bestel een opfrisbeurt nodig heeft om te kunnen overleven.

Written by sjonkritmeester

September 28, 2015 at 11:05 am

ACH, 70 JAAR IS OOK WEL ERG LANG

leave a comment »

Vanavond drommen weer duizenden op de Dam, rondom het Nationaal Monument. De koning in uniform, de koningin, in precies de goede jurk, zijn erbij. Om tien tellen voor acht, blaast de trompetter het Taptoe-signaal. Twee minuten stilte volgen. Ik zal er niet bij zijn. Ik ga ergens anders heen.

Ik, ik, ik. Ik kan niet in de hoofden kijken. Ik lees kranten, kijk tv, luister naar de radio. De verhalen mogen indrukwekkend zijn, het Damritueel zegt mij niets. Maar mij zul je dan ook niet zien in Auschwitz. Ik erger me sowieso dood aan de burgemeesters die Duitse soldaten bij het eerbetoon betrekken. Bovendien houd ik niet van namenmonumenten.

De kinderen van NSB’ers hebben het na de oorlog moeilijk gehad. Op 4 mei denk ik niet aan hen. “Kritiek op Israёl is geen antisemitisme”, zeggen de critici. Misschien hebben ze gelijk, misschien niet. Een paard is een dier, maar een dier hoeft geen paard te zijn.

Tachtig jaar geleden probeerden Joden uit Duitsland de grens over te komen. Waren ze welkom? Wat dacht U? Waar doet het aan denken? Zeventig jaar geleden kwamen de enkelen die de vernietigingskampen hadden overleefd terug. Waren ze welkom? Wat dacht U? Waar doet het aan denken?

4 mei 2015. Dodenherdenking. Ik denk mijn vader, mijn moeder. Mijn grootouders. Het neefje, Freddy. Ik denk aan de Nederlandse slachtoffers van de Tweede Wereldoorlog. Aan de helden die de goede kant kozen. Aan de bevrijders. De hoofdredactie van de Volkskrant biedt excuses aan voor een artikel dat niet door de beugel kan. Maar ach, 70 jaar is ook wel erg lang. Wat vrijheid betekent, zijn we blijkbaar vergeten.

Written by sjonkritmeester

May 4, 2015 at 12:26 am